Damar Kaynaklı Alzheimer ve Parkinson Tedavisinde EECP
Beyin damarlarındaki hastalık, bellek ve hareket sorunlarına katkıda bulunabilir. EECP, ilaç tedavisine eklenebilen ameliyatsız bir dolaşım desteğidir. Alzheimer'da ilk kontrollü sonuçlar umut verici; Parkinson'da kanıt çok sınırlı.
- Ameliyatsız
- 35 Seans
- Ağrısız
Kısaca
Beyin damar tıkanıklığına bağlı Alzheimer ve Parkinson hastalığında tedaviye destek olur ve şikâyetlerin azalmasına yardımcı olur.
Nörolojik ilaç tedavisinin yerini almaz; nöroloğunuzun planına ek olarak düşünülür.
Erken evre Alzheimer'da sahte kontrollü bir çalışmada günlük yaşam ve bir bellek testinde fayda görüldü.
Parkinson'da okuduğumuz kontrollü bir çalışma yok. Genel kanıt düzeyi sınırlıdır.
Damarlar Bellek ve Hareketi Nasıl Etkiler?
Beyin, vücudun en çok kan ve oksijen isteyen organlarındandır. Büyük ve küçük beyin damarlarındaki hastalık, sinir hücrelerinin beslenmesini bozabilir. Bu durum Alzheimer ve Parkinson belirtilerine eşlik edebilir.
Bellek merkezleri
Alzheimer'da ilk etkilenen bölgeler bellekle ilgili alanlardır. Unutkanlık ve yön bulmada zorluk erken belirtiler arasındadır.
Küçük beyin damarları
Yüksek tansiyon ve diyabet beynin küçük damarlarını yıpratır. Bu hasar MR'da beyaz cevher değişiklikleri olarak görülebilir.
Boyun damarları
Beyne giden kanın büyük kısmı şah damarlarından geçer. Buradaki darlık beyin dolaşımını azaltabilir.
Kartların üzerine gelin veya dokunun: ilgili bölge görselde vurgulanır.
Kalp
Kalp yetersiz pompaladığında beyne giden kan da azalabilir. Bu yüzden kalp ve beyin sağlığı birlikte ele alınır; tedavi öncesinde kalp değerlendirmesi de yapılır.
Damar sertliği
Damar sertliği tüm vücutta olduğu gibi beyinde de ilerler. Risk faktörleri kalp ve beyin için aynıdır.
Yürüme ve denge
Parkinson'da adımlar kısalır ve denge bozulabilir. Damar kaynaklı tablolarda özellikle yürüme etkilenebilir.
Beyin Dolaşımı: Önce ve EECP ile
Aşağıdaki karşılaştırma, EECP ile hedeflenen dolaşım desteğini sade bir şekilde gösterir. Etkisi kişiden kişiye değişir; ilerleme bellek testleri ve günlük yaşam ölçekleriyle izlenir.
Damar kaynaklı yük
- Beyin damarlarında daralma ve sertleşme
- Unutkanlık, dikkat ve hareket sorunları
- Günlük işlerde zorlanma
Desteklenen beyin dolaşımı
- Damar iç yüzeyine akım uyarısı
- Nörolojik ilaç tedavisi aynen sürer
- İlerleme testlerle izlenir
Şematik gösterimdir. EECP Alzheimer veya Parkinson hastalığını ortadan kaldırmaz.
EECP Beyin Dolaşımını Nasıl Destekler?
Tedavi sırasında uzanır ve dinlenirsiniz. Cihaz kalp ritminizi EKG ile izler, manşetleri buna göre yönetir.
Manşetler şişer
Kalp gevşerken baldır, uyluk ve kalçadaki manşetler sırayla şişer. Önce baldır, ardından uyluk ve kalça.
Kan akışı artar
Kalp gevşerken artan basınçla damarlarda akım hızlanır. Artan akım damar iç yüzeyini egzersize benzer şekilde uyarır.
Kalbin yükü azalır
Kalp kasılmadan hemen önce basınç bırakılır; kalp daha rahat pompalar. Bu döngü her kalp atımında tekrarlanır.
Bellek ve günlük yaşam izlenir
Kür öncesi ve sonrası bellek testleri ve günlük yaşam ölçekleri karşılaştırılır. Değerlendirme nöroloğunuzla birlikte yapılır.
Çalışmalarda Neler Bildirildi?
Yanıt kişiden kişiye değişir. Aşağıdakiler hedeflenen ve çalışmalarda bildirilen kazanımlardır.
Günlük yaşam becerileri
Erken evre Alzheimer'lı hastalarda günlük yaşam puanı sahte uygulamaya göre daha iyi seyretti.
Bellek ve düşünme testi
Aynı çalışmada bir bellek ve düşünme testinde 12–24. haftalarda anlamlı iyileşme görüldü.
Etkinin sürmesi
Tedavi 6. ayda bittiği hâlde fayda 52. haftaya kadar sürdü.
İyi tolere edilen uygulama
190 hastalık çalışmada EECP iyi tolere edildi.
Felç sonrası bilişsel bozulma
Geriye dönük bir çalışmada EECP eklenen hastalarda bellek testleri daha çok iyileşti.
Parkinson
Uzman görüşünde aktarılan kontrolsüz küçük bir çalışmada hastaların çoğunda belirtiler azaldı.
Kimler İçin Uygun, Kimler İçin Değil?
Önce nörolojik tanı ve evre netleştirilir; beyin MR ve damar değerlendirmesi gözden geçirilir. EECP kararı nöroloğunuz ve kardiyoloğumuzla birlikte verilir. Hastanın seansa uyumu da değerlendirilir.
✓Uygun olabilecekler
- Hafif bilişsel bozulma veya erken evre Alzheimer tanısı almış hastalar
- Beyin MR'ında damar kaynaklı değişiklikler saptanmış hastalar
- Nöroloğu tarafından takip edilen ve dolaşım desteği düşünülen Parkinson hastaları
- Felç sonrası bellek ve dikkat sorunları gelişmiş, tansiyonu kontrol altındaki hastalar
✕Uygun olmayanlar
- Beyin damarında anevrizma
- Seans boyunca uzanıp kalamayacak kadar huzursuz hastalar
- Ciddi aort kapağı yetmezliği
- Aort anevrizması
- Aktif derin ven trombozu, toplardamar iltihabı
- Kontrol edilemeyen yüksek tansiyon
- Ciddi ritim bozukluğu
- Belirgin kanama eğilimi ve gebelik
Tedavi Süreci Nasıl İşler?
Her seans öncesinde tansiyon ve nabız kontrol edilir. Bellek testleri kür öncesinde ve sonrasında tekrarlanır; sonuçlar kardiyoloğumuz ve nöroloğunuzla birlikte değerlendirilir. Hasta yakınları ilk seanslarda yanında bulunabilir.
Alzheimer, Parkinson ve EECP Hakkında Sık Sorulanlar
EECP Alzheimer'ı tedavi eder mi?
Hastalığı ortadan kaldırmaz. Erken evre Alzheimer'lı 190 hastalık sahte kontrollü bir çalışmada günlük yaşam ve bir bellek testinde daha iyi sonuç alındı. Bu umut verici bulgunun başka çalışmalarla doğrulanması gerekir.
Parkinson için kanıt var mı?
Parkinson'da kanıt çok sınırlıdır. Uzman görüşünde aktarılan kontrolsüz küçük bir çalışma dışında okuduğumuz kontrollü bir çalışma yok.
"Damar kaynaklı" ne demek?
Beynin damarlarındaki hastalığın bellek veya hareket sorunlarına katkı yaptığı durumları anlatır. Bunu anlamak için beyin MR ve damar değerlendirmesi yapılır.
Hangi evrede daha anlamlı?
Randomize çalışma hafif bilişsel bozulma ve hafif Alzheimer evresindeki hastaları inceledi. İleri evredeki etkisi bilinmiyor. Bu nedenle erken değerlendirme önemlidir.
İlaçlarımı bırakmalı mıyım?
Hayır. Alzheimer ve Parkinson ilaçlarınıza nöroloğunuzun önerdiği şekilde devam edersiniz; EECP ilaç tedavisinin yerine geçmez. İlaç değişikliği kararını yalnızca doktorunuz verir.
Kaç seans gerekir?
Standart kür 35 seanstır: haftada 5 gün, seans başına 60 dakika. Alzheimer çalışmasında 35 seanstan sonra altıncı aya kadar haftada iki seans sürdürüldü.
Bunlar da İlginizi Çekebilir
Ücretsiz ön değerlendirme için bize ulaşın
Yakınınızda bellek veya hareket sorunu varsa ve EECP'yi merak ediyorsanız bize ulaşın. Nöroloji raporlarını, ilaç listesini ve MR sonuçlarını birlikte değerlendirelim. EECP uygun değilse bunu açıkça söyleriz.
- Ameliyatsız
- Ağrısız
- Doktor kontrolünde
- Lefkoşa ve Güzelyurt